زهرا زنگنه؛ کودک امروز، مصرفکنندهای فعال است؛ با کارت بانکی، خرید اینترنتی و آشنایی با مفاهیم ابتدایی پول. اما آیا او میداند چگونه پسانداز کند؟ فرق نیاز و خواسته را میداند؟ میفهمد پول از کجا میآید و چگونه خرج میشود؟ واقعیت این است که فقدان آموزش رسمی و هدفمند درباره مسائل اقتصادی، کودکان و نوجوانان را در بزرگسالی با چالشهای جدی مالی مواجه میکند.
سواد مالی، یک مهارت حیاتی است، نه صرفاً یک موضوع انتخابی. در کشوری که تورم، وامهای سنگین و تبلیغات مصرفگرا بخش جداییناپذیر از زندگی مردم است، تربیت نسلی که قدرت تحلیل اقتصادی، تصمیمگیری آگاهانه و عادتهای مالی سالم داشته باشد، یک ضرورت ملی است.
کشورهایی مانند فنلاند، کانادا و ژاپن، سالهاست که مفاهیم پایهای اقتصاد را وارد برنامه درسی مدارس کردهاند؛ از مدیریت پول توجیبی و بودجهبندی ساده گرفته تا آموزش بانکداری، سرمایهگذاری و شناخت تبلیغات فریبنده. این آموزشها نهتنها به آینده مالی کودکان کمک میکند، بلکه آنها را به شهروندانی مسئولتر، مستقلتر و مقاومتر در برابر بحرانهای اقتصادی بدل میسازد.
اما در ایران، آموزش اقتصادی همچنان به شکل پراکنده، محدود و غیرسیستماتیک انجام میشود. مدارس، اغلب فاقد مربیان متخصص یا محتوای آموزشی مناسباند و خانوادهها نیز خود با چالشهای اقتصادی درگیرند و فرصت یا دانش کافی برای انتقال مفاهیم مالی به فرزندان ندارند.
چه باید کرد؟
-
آموزش مفاهیم پایهای اقتصاد در مدارس، از مقطع ابتدایی
-
تولید محتوای آموزشی جذاب و سنمحور (انیمیشن، بازی، اپلیکیشن)
-
مشارکت بانکها و نهادهای مالی در مسئولیت اجتماعی برای آموزش عمومی
-
توانمندسازی والدین از طریق کارگاهها و مشاورههای مالی خانوادگی
کودکانی که امروز مدیریت خرج پول توجیبیشان را یاد بگیرند، فردا بهتر از پس وام، پسانداز، سرمایهگذاری و حتی کارآفرینی برمیآیند. آیندهای امنتر، با آموزشهایی آغاز میشود که از امروز باید جدی گرفته شوند.
