صدرالدین فلاح؛ پایه پولی، مفهومی فنی و گاه دور از ذهن عمومی است، اما تأثیری مستقیم بر زندگی روزمره همه شهروندان دارد. این متغیر، که شامل پول پرقدرت در اختیار بانک مرکزی است، نقش کلیدی در شکلگیری نقدینگی و در نهایت تورم ایفا میکند. در اقتصادی مانند ایران که چند دهه با نرخهای بالای تورم دستوپنجه نرم کرده، هر تصمیم نسنجیده در حوزه پایه پولی، میتواند به شعلهور شدن دوباره آتش گرانی بینجامد.
متأسفانه در سالهای اخیر، روند رشد پایه پولی بیش از آنکه ناشی از رشد واقعی اقتصاد باشد، تحت تأثیر کسری بودجه، بدهی بانکها، سیاستهای حمایتی بیپشتوانه و خلق پول بدون کنترل بوده است. این وضعیت عملاً به این معناست که ما با تزریق پول جدید به اقتصاد، بدون تولید ثروت واقعی، ارزش پول ملی را کاهش دادهایم؛ و در نهایت، فشار اصلی بر دوش اقشار متوسط و پایین جامعه فرود آمده است.
از این رو، نقش دولت و مجلس در این میان نهتنها انکارناپذیر، بلکه تعیینکننده است. دولت باید از اتکا به منابع بانک مرکزی برای پوشش کسری بودجه پرهیز کند و به جای خلق نقدینگی، اصلاح ساختارهای مالیاتی و کاهش هزینههای غیرمولد را در اولویت قرار دهد. مجلس نیز باید با تصویب قوانین شفاف و الزامآور، مسیر سیاستگذاری پولی را به سمت انضباط و شفافیت سوق دهد، نه تسهیل در مسیر خلق پول آسان.
پایه پولی مانند خون در رگهای اقتصاد است. اگر این خون بیش از حد و بدون کنترل در جریان باشد، نه تنها موجب التهاب و تورم میشود، بلکه میتواند شالودههای اعتماد عمومی به سیاستگذاران را از هم بپاشد. اکنون زمان آن است که نگاه به پایه پولی از حاشیه گزارشهای آماری، به صدر اولویتهای اقتصادی کشور منتقل شود؛ پیش از آنکه دیر شود.
